"ရခိုင္ၿမီမွဗုဒၶအမြီ"

ရာဇသခင္

ဘဝသွ်င္ေကာင္း"မင္းဖေလာင္း"အား
ေလးစားဦးညြတ္၊တြားခဝပ္ကာ
လုိရာေၿခြဆု၊ေကာင္းမူ႔ၿပဳသည္
သာဓုေခၚယူႏူိင္ေစေသာ္ဝ္..........။
စိတ္မွာရည္စူး၊ဦးတင္ဖူးလွ်က္
ဆုထူးပန္ဆင္၊"ဘဝအသွ်င္"ႏွင္႕
ေနာင္လွ်င္မၿခား၊ကုသုိလ္ပြားယူ
ခ်စ္ႀကည္ၿဖဴသည္႔၊ႀကင္သူသက္ထား
ပတၱၿမားေဒဝီ၊"စုိးမဲက်ီ"လွ်င္
စိတ္ဘဝင္ေႀကြ၊ၿမင္ေယာင္ေလကါး
ေလးစားလူိက္ဖုိ၊လြန္ႀကည္႔ညဳိမိ........။
အုိ..............
ရာဇာဘုန္းၿမတ္၊ၿပည္႔ထြဋ္သခင္
"ဘဝအသွ်င္"
အသ်ွင္တည္ထား၊ၿမတ္ဘုရားကါး
ထင္ရွားလက္ရွာ၊ေၿပာင္ေၿပာစြာႏွင္႔
ဂုဏ္တင္႔ေဝၿဖိဴး၊က်က္သေရတုိးကာ
ၿပည္ရြာအႏွံ၊မႊီးသင္႔ပ်ံ႔စြ
ဗုဒၶအမြီ၊ရခိုိင္ၿမီတြင္
အစဥ္တည္တံ႔၊ထြန္းၿပန္႔စီရန္
စိတ္ရည္သန္ကာ၊တည္ထားပါသည္
ရာဇသခင္၊ဘဝသွ်င္အား
ဝတ္တြားခေညာင္၊ဆုမြန္ေတာင္း၍
ေကာင္းမူ႔စုစု၊မွ်ေဝၿပဳလွ်က္
သာထုေခၚသံ၊မိုးသုိ႕လွ်ံသည္
နိဗၺာန္ေသာင္ကမ္းလွမ္းစီေသာ္ဝ္...............။ 
 
 
 

စကားလွ ႏုိင္ငံေရး



^^^အဖသြီးသား၊ခြန္အားမ်ားနန္႔
ထားဟိအသိ၊မ်ဳိးသားတိတြက္
သူ႔ဖက္ကုိယ္႔ဖက္၊ကုိယ္က်ဳိးဖက္သည္႔
ပါတီအစြဲ၊ပုဂၢဳိလ္စြဲကုိ
ရြ႔ံစြာေရွာင္ရွား၊ခိုင္မ်ဳိးသားတြက္....။
^^^အုပ္စုဂုိဏ္းကြဲ၊သေဘာလြဲေက
ပါတီအစြဲ၊ပုဂၢဳိလ္စြဲနန္႔
ေၿပာစကား၊သြီးစကားလည္း
ထင္သေလာက္ပင္၊မၿဖစ္ထင္ဘဲ
စိတ္ထားကြဲၿပား၊မ်ဳိးသားႀကားမွာ
သီြးပ်က္မ်က္ရည္တိ၊က်ဖုိ႔သိ.....။
^^^အမ်ဳိးကုိခ်စ္၊သြီးသားစစ္ေက
ပါတီထူေထာင္၊ငါတစ္ေကာင္စိတ္
ေဖ်ာက္ဖ်က္ေရးကုိ၊သတိရ......။
^^^မာနဟိန္းၿပ၊စကားလွၿဖင္႔
နယ္လွည္႔စည္းရုံး၊ငါ(ဖြဲ႔)ေကာင္းဆုံး
ဝင္ပါလာပါ၊ခြင္႔ေရးသာဖုိ႔
ႀကားရသူနား၊ငါ႔စိတ္ထားမွာ
ရြံ႔ရွာအတိ၊သူရုိ႔တိတြက္......။
^^^အတၱဝင္စား၊သူရို႔ႀကားမွာ
အမ်ဳိးသားလမ္းေႀကာင္း၊ေပ်ာက္သည္႔ေႀကာင္းပင္
မသိႏူိင္ဘဲ၊အေတြးလြဲကာ
သြီးကြဲရန္မ်ား၊ေရွးစကားကုိ
သတိမရ၊ႏူတ္စြမ္းၿပကာ
ေအာ္ဟစ္မ်ဳိးခ်စ္၊ေယာင္ယမ္းၿဖစ္ကာ
မ်ဳိးခရီးအတြက္၊အေႏွာင္႔ခ်က္.....။
                       မ်ုဳိးဆက္သစ္အလင္းေရာင္
                       စာေစာင္အမွတ္(၁)

သမုိင္းညစ္သစ္ပင္

မၿမင္ခီေရ၊သမုိင္းတိကုိရာ
အလွဆင္၊အမြန္းတင္လုိ႔
သတိလွစ္၊မ်က္ေမွာက္အၿဖစ္ကုိ
မၿမင္ႏူိင္ကတ္စြာ၊အကမ္းတိလား....။
မ်ဳိးခ်စ္ေတ၊အေၿပာနန္႔
လက္ဆက္သူ၊လူမ်ဳိးၿခား(ဘာသာၿခား)
အေႀကာင္းၿပခ်က္၊အထစ္ထစ္နန္႔
အေတြးေခါင္၊လုပ္ရပ္တိက
အမည္းစက္နန္႔၊မွတ္တမ္းဝင္
သမုိင္းညစ္၊သစ္ပင္.....။
အေမွာင္ကို၊ဦးတည္နီခ်ိန္မွာ
လူမ်ဳိးၿခားကုိ၊လက္ခ်င္းဆက္ေက
မ်ုိဳးခ်စ္ေတ၊အေၿပာသမား
မ်ဳိးေပ်ာက္ေအာင္ရာ၊လုပ္စြာလား
မိန္းႀကည္႔ခ်င္ေရ၊လမ္းလြဲသူတိကုိ...။
အေဟာင္းသမိုင္းက၊မ်ုဳိးဇာနီရုိ႔
သီလကုိလည္းထိမ္းကတ္လီေရ၊
အမ်ဳိးသားအတြက္လည္းအသကုိယ္စီ၊
ပီးလွဴခကတ္ေတ၊
တုိင္းၿပည္နန္႔၊လူမ်ုိဳးအေပၚ
ဘဝနန္႔၊အသက္ထက္ပင္
သူရို႔က၊ၿမတႏူိးခလီေရ
လက္ဟိအမ်ဳိးသား၊အမ်ဳိးသြီးသစ္တိ
သမုိင္းကုိလွန္ေက၊အသိမလြန္မိစီလုိ.......။
                           ခုိင္နီလ(လၿခမ္းၿမီ)

သမိုင္းမေပ်ာက္ခင္

ေဘးလူစကား၊နားေယာင္ႀကား၍
အတၱကုိးကြယ္၊မ်ဳိးနယ္ပယ္၌
ၿပည္ရြာပ်က္ေအာင္၊လုပ္ႀကံေဆာင္သည္႔
က်ဳးေက်ာ္နယ္ခ်ဲ႔၊မိစာၦဖြဲ႔နန္႔
ၿပည္သစၥာေဖါက္၊ကၽြန္သေဘာက္အား
တသီြးတည္းသား၊ရခုိင္သားရုိ႔
ၿပည္ရြာအေရး၊အမ်ဳိးသားေရးကုိ
မႀကီးမီးစ၊သမိုင္းမေပ်ာက္ခင္
သူငါမကြဲ၊စုေပါင္းဖြဲ႔လုိ႔
ကာကြယ္သွ်င္းထား၊ရခိုင္သားရို႔....။
ဇါတိရုိ႔ၿပည္၊ရခိုင္ၿပည္ကုိ
တုိးတက္စည္ပင္၊ၿပဳံပန္းဆင္၍
ဂုဏ္တင္႔တည္ေရး၊တုိးတက္ေရးမွာ
ေလာဘေဇာတက္၊မိစာၦဖြတ္က
ကူညီနတၱိ၊ရခိုင္ရုိ႔သိဖိ....။
ဇာတိၿပည္ရြာ၊သာသနာနန္႔
တုိးတက္စီးပြား၊ၿပည္သူမ်ားကုိ
အၿပဳံဝီဖုိ႔၊စြမ္းေဆာင္ဖုိ႔ေက
ၿပည္ခ်စ္မ်ဳိးသိ၊ရခိုင္တိရာ
စည္းလုံးလက္တြဲ၊စုေပါင္းဖြဲ႔၍
ၿပည္လွတန္ဆာ၊ဆင္ႏူိင္ကတ္ပါ၏.....။
                            "မ်ဳိးဆက္သစ္အလင္းေရာင္"
                            စာေစာင္အမွတ္(၁)

အသိနန္႔တန္ဖုိး

သင္ေသသြားေသာ္
သင္ဖြားေသာေၿမ၊သင္တုိ႔ေၿမသည္
အေၿခတုိးၿမင္႔၊က်န္ေကာင္းသင္႔၏
သင္၏မ်ဳိးသား၊စာစကားလည္း
ႀကီးပြားတက္ၿမင္႔၊က်န္ေကာင္းသင္႔၏.......။
ဆရာေဇာ္ဂ်ီ၊စာလုံးစီဗ်ာယ္
ကုိယ္႔ၿမီအက်ဳိး၊ရြက္သယ္ပုိးဖုိ႔
ေဆာ္ႏူိးတုိက္တြန္းခစြာေယ........။
ကုိင္..........
ရခိုင္ၿမီဖြား၊ရခိုင္သားရုိ႔
သင္ဖြားေရၿမီ၊တုိးတက္စီဖုိ႔
သင္ရုိ႔ဇာတိ၊လုပ္လိုိ႔ဟိလဲ
သတိထားႀကည္႔ကတ္ယင္႔လား
လုပ္ဖုိ႔အသိဟိယင္႔လား...........။
ကုိယ္႔ၿမီအက်ဳိး၊မသယ္ပုိ႔ေက
လမ္းရုိးတေလွ်ာက္၊ေက်ာက္ခဲေလာက္ပင္
အသင္တန္ဖုိး၊ဟိဖုိ႔မဟုတ္.........။
 

သူ႔အၿမင္ ကုိယ္႔အၿမင္

သမုိင္းဆုိစြာ၊ရွည္ႀကာကာလ
ေႀကာင္းရာစုံစုံ၊ၿဖစ္ပ်က္ပုံကုိ
အာရုံမ်က္ၿမင္၊မထင္မရွား
မူန္ဝါးဝါးနန္႔၊ရြီးသားေဖာ္ထုတ္
ဟုတ္လိမ္႔ႏဳိးႏိဳး၊မွန္လိမ္႔ႏိဳးဟု
က်မ္းကိုးတင္ၿပ၊သက္သီၿပကတ္
ၿငင္းခုံကတ္နန္႔၊ရပ္တန္႔မနား
အမွန္တရားလွ်င္၊ဘဝင္စြဲမိ
ေၿဖမညွိႏုိင္။
က်မ္းၿပဳဆရာ၊ဘယ္ဝါဘယ္သူ
မည္သည္႔သူက၊ကာလႀကာေညာင္း
အတိတ္ေႀကာင္းကုိ၊အေဟာင္းအသစ္
မႊီေႏွာက္ပစ္လည္း၊ဇစ္ၿမစ္တိက်
မသိရႏုိင္၊သူႏုိင္ကုိယ္ႏုိင္
ကုိယ္ပိုင္သေလာက္၊ေထာက္ထားရြီးသား
မွန္းဆအားၿပဳ၊သုေတသန
မွန္လီစြာဟု၊စိတ္မွအထင္
သူ႔အၿမင္ရာ။
သမုိင္းေႀကာင္းကုိ၊ကုိယ္ၿမင္သူၿမင္
ကုိယ္ထင္သူထင္၊ထင္ၿမင္ယူဆ
ရြီးသားႀက၏။သူကအမွန္
ငါအမွန္ဟု၊အမွန္အတၱ
ယူဆကိုယ္႔ဟန္၊ကုိယ္ကမွန္ဟု
သူ႔ဟန္အမွား၊မေထာက္ထားႏွင္႔
ေလးစားဖြယ္ပင္၊ခ်စ္ကၽႊန္းဝင္၍
ခရီးလမ္းေပါက္၊ပန္းဖူးေရာက္လိမ္႔။  ။
                             ေမာင္မင္းမာ(ေၿမာက္ဦး)

သမီးေက်ာင္းဆရာမထံသို႔ပီးစာ - သားလွ(ရေသ့ေတာင္)


သို႔

   သမီးသဇင္
ဘာဘာစာရီးလိုက္ပါေရ။ သမီး ကိုယ္စိတ္ႏွစ္ပါး က်န္းမာ၊ ခ်မ္းသာစြာနန္႔ တာ၀န္၀တၱရားတိကို ထမ္းေဆာင္ႏိုင္ပါစီလို႔ ဘာဘာဆႏၵျပဳ ဆုေတာင္းလိုက္ပါေရ။ ဘာဘာလည္း က်န္းမာစြာနန္႔ ႏိုင္ငံ့တာ၀န္ ထမ္းေဆာင္နီပါေရ သမီး။

အဂုတခါ သမီးဘားသို႔ စာရီးစြာ ေျပာစရာစကားဟိလို႔။ ေျပာခ်င္ေရစကားကို မေျပာခင္၊ ဘာဘာေရ သမီး႐ို႔နန္႔ ခြဲခြာပနာ တာ၀န္က်ရာၿမိဳ႔သို႔ ပညာေရးဌာန စစ္ေဆးေရးတာ၀န္နန္႔ ေရာက္နီစြာ သံုးႏွစ္ ဘံုးဘံုးျပည့္ ျဖစ္ေတပိုင္၊ သမီးလည္း ပညာေရးေကာလိပ္ကဆင္းလို႔ နယ္ၿမိဳ႔ေခ်တစ္ၿမိဳ႔မွာ ေက်ာင္း ဆရာမေခ်အျဖစ္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္နီစြာ (၂)ႏွစ္ေတာင္ အေက်ာ္ႀကီးေက်ာ္လားယာ။ ေဒစာကို သံုးႏွစ္ျပည့္ေျမာက္အေနနန္႔ ဘာဘာအတိြအႀကံဳထဲက၊ ၾကားသိျမင္တိြရသမွ်ထဲက သမီးအတြက္ အက်ဳိးဟိစီဖို႔ ရည္႐ြယ္လို႔ ရီးျဖစ္စြာ။

ေဒပိုင္ပါ သမီး။ တစ္ရက္နိန္႔ ဘာဘာ ကိစၥတစ္ခုဟိလုိ႔ ၿမိဳ႔ထဲကိုလားေရအခါ သမီး႐ို႔ပိုင္ ေက်ာင္းဆရာမေခ် တစ္ေယာက္ ၀တ္စားဆင္ယင္ပံု မဟန္စြာကို တိြရေရ။ အမွန္ပါ သမီး၊ ဘာဘာ ေျပာေတာင္မေျပာခ်င္။ ယေကေလ့ ပက္ပင္းတိုးနီယာျဖစ္လို႔ "ဆရာမေခ်မွာ ၀တ္ထားစြာတိ မဟန္ေဒလို႔" ေျပာလိုက္စြာမာ "ဆရာႀကီးကလည္း ေဒခ်င့္စြာ ေခတ္ရီစီးေၾကာင္းပါ။ ဆရာႀကီး ဇာတစ္ခုလည္း မသိဘဲ ေျပာမနီပါေဂ့။ သမီး႐ုိ႔က ေက်ာင္းမာရာ ဆရာမပိုင္နီစြာ။ အျပင္မာ နီခ်င္ပိုင္နီ၊ ၀တ္ခ်င္ပိုင္၀တ္။ ေအခ်င့္စြာ သမီး႐ို႔ ကိုယ္ေရးကိုယ္တာ ကိစၥပါ။ ဆရာႀကီး႐ို႔နန္႔ မဆိုင္၊ ေက်ာင္းကိစၥမာရာ ဆရာႀကီး႐ို႔ ဆရာလုပ္ပါ။ လမ္းကိစၥ ကို ဆရာမလုပ္ပါေဂ့။" ယင္းပိုင္ေယွာင္ ေျပာလိုက္ေတစကား။ ဘာဘာနားမာ ပူလိုက္စြာ၊ ဘာဘာ ေကာင္းေကာင္း စိတ္ထိခိုက္လားေရ။ ယင္းအတြက္နန္႔ ဘာဘာလည္း ၀ယ္စရာဟိစြာေတာင္ မ၀ယ္ယာ၊ ခ်က္ခ်င္း အေဆာင္ကိုတန္းျပန္လာပနာ၊ ဘာဘာ့သမီး ေက်ာင္းဆရာမဆီသို႔ ေဒစာကို ရီးျဖစ္ေအာင္ ရီးလိုက္စြာပါ။

ေခတ္ရီစီးေၾကာင္းဆို၀ါ သမီး။ ေဒပိုင္ ဟိေရသမီး၊ ဘာဘာ႐ို႔က ရခိုင္လူမ်ဳိးတိပါ သမီး။ ဘာဘာ႐ို႔က ရခိုင္လူမ်ဳိးတိပါ သမီး။ ရခိုင္စကားေျပာ၊ ရခိုင္ပိင္၀တ္မွ ဂုဏ္ဟိဖို႔ႏွင့္ရာ။ ဘာဘာ႐ို႔ အမိ႐ို႔မာ သမီးကို နာေမကင္းပြန္းတပ္ေတကပင္ သမီးနာေမကို "ခိုင္သဇင္"လို႔ ပီးခစြာ။ ၀တ္စြာ၊ စားစြာ၊ နီစြာ၊ ထိုင္စြာ အေခ်ခါကပင္ ယဥ္ယဥ္ေက်းေက်းျဖစ္ေအာင္ သြန္သင္ဆံုးမ ၾသ၀ါဒပီးခေရမနား။ ယင္းကို သမီးအသိဆံုးပါ။ ရခိုင္သမျဖစ္ေတ သဇင္မေခ်တိေရ ႐ိုး႐ုိးေခ်နန္႔ ယဥ္သင့္ေရ။ မ်ဳိး႐ိုးဓေလ့နန္႔ရာ အမွန္တင့္တယ္ေရ သမီး။ ရခိုင္သမျဖစ္ရစြာ ရခိုင္ပိုင္ယဥ္စြာ ရခိုင္ပိုင္လွစြာ ဂုဏ္ငယ္စရာမဟုတ္ပါ သမီး။ (ထမိန္အကြဲ၊ စကတ္အၿပဲ၊ မလံုတလံုအကၤ်ီတိနန္႔...။ ဘာဘာ စာထဲမာေတာင္ ထည့္မေျပာခ်င္။ ေကာင္းယွက္ဖုိ႔ ေကာင္းေရ)။

ေခတ္ရီစီးေၾကာင္း Globalization (ဂလိုဘယ္လိုင္ေဇးခ်ဲန္း)နန္႔ ပတ္သက္လို႔ ဘာဘာေျပာျပမယ္ သမီး။

ဘာဘာ႐ို႔ သမီး႐ို႔ဧ့ ေဒကမာၻႀကီးမာ ေခတ္တိ စနစ္တိ အမ်ဳိးမ်ဳိးျဖတ္သန္းယာ သမီး။ စိုက္ပ်ဳိးေရးေခတ္၊ စက္မွဳေခတ္၊ သတင္းအခ်က္အလက္ေခတ္တိ။ စိုက္ပ်ဳိးေရးေခတ္က (၆၀၀၀)ေက်ာ္ ၾကာခေရ။ စက္မွဳေခတ္ က ႏွစ္(၁၀၀)။ ညဇာကရာသိမ့္ စက္မွဳေခတ္ကနီ သတင္းအခ်က္အလက္ေခတ္သို႔ အ႐ွိန္အဟုန္နန္္႔ ေရာက္ လာစြာ။ ေခတ္ရီစြးေၾကာင္းတိဧ့ဒဏ္ကို လူသားတိ အမ်ဳိးမ်ဳိးခံရေရ။ စက္မွဳေခတ္ဧ့ ျမန္ဆန္မွဳဒဏ္ကို ခံရလို႔ မၿပီးသိမ့္၊ အဂု သတင္းအခ်က္အလက္ေခတ္ႀကီး ၀င္ပနာေဆာင့္လို႔ အခ်ိန္နန္႔အမွ် ဘာဘာ႐ို႔ သမီး႐ို႔ အနာဂါတ္သို႔ မ႐ြိ႔ခ်င္ေကလည္း ႐ိြ႔နီဂတ္ရေရ။ မ႐ိြ႔လို႔ကိုမရ။

ေဒေခတ္ႀကီးမာ သတိစြာ ထားဖို႔လိုေရ။ အေရးႀကီးေရ။ ေခတ္ရီစီးေၾကာင္း ေနာက္ကိုရာလိုက္ပနာ မိမိ႐ို႔ဧ့ ႐ိုးရာယဥ္ေက်းမွဳတိကို သတိႀကီးစြာနန္႔ မထိန္းသိမ္း မေစာင့္ေယွာက္ခေက ေနာက္ထပ္ေရာက္လာ ဖို႔ ေခတ္တိအတြက္ စိုင္းစားၾကည့္ဖို႔ေတာင္ မစဥ္းစား၀ံ့။

ေဒသတင္းအခ်က္အလက္ ေခတ္ဧ့ေနာက္မွာ ဇိမ္ခံေခတ္ႀကီး (Leisure Era)၊ အသက္ဇီ၀ဆိုင္ရာေခတ္ (Life Science Era)၊ မက္ဂါ႐ုပ္၀တၳဳပစၥည္းေခတ္ (Mega-Meterial Era)၊ အဏုျမဴေခတ္သစ္ (New a Tonic Age)၊ အာကာသေခတ္ႀကီး (New Space Age)၊ ေခတ္တိ ေခတ္တိ၊ တစ္ေခတ္မၿပီးခင္ တစ္ေခတ္ ၀င္ေရာက္လာဖို႔ဆိုပနာ ပညာ႐ွင္တိက ေျပာကတ္ေတ သမီး။ ဘာဘာ ေဒကိစၥကို ဇာေၾကာင့္ေျပာနီရေရလဲ ဆိုစြာကို သမီးသေဘာေပါက္ပါေရႏွမ္း။

Globalization အရ ကမာၻစြာ ႐ြာျဖစ္လားယာဆိုစြာ၊ ဟုတ္ေတာ့ဟုတ္ေတ သမီး။ ေယဒါေလ့ ေဒအေျခ အေနမာ ႐ိုးရာယဥ္ေက်းမွဳတိကို ေျပာင္းလဲပစ္ဖို႔ မဟုတ္ပါ သမီး။ သမီးေရ အမ်ားကို ပညာသင္ပီး နီေရ ေက်ာင္းဆရာမပါ သမီး။ ေယအတြက္နန္႔ သမီးကပိုလို႔ အနီအထိုင္ အ၀တ္အစား သပ္သပ္ရပ္ရပ္ဟိဖို႔ လိုေရ။ ယင္းပိုင္ရာ မဟုတ္ဆိုေက အတုျမင္အတတ္သင္တတ္ေတ ႏုနယ္ပ်ဳိ႐ြယ္အေခ်တိကို မေကာင္းေရ အမီြတိကို ပီးရာက်ဖို႔။

ေခတ္အေျခအေနအရ ဇာေလာက္ထိ ေၾကာက္ဖို႔ေကာင္းလဲဆိုစြာ သမီးခ်က္ စဥ္းစားၾကည့္။ မ်က္ေမွာက္ေခတ္ဧ့ ယဥ္ေက်းမွဳ (Culture)ကုိ စကၠန္႔ပိုင္းအတြင္း လက္ခံႏိုင္ေရပိုင္။ မိမိယဥ္ေက်းမွဳ (Tradition)ကိုေဒါ့ တစ္စ တစ္စ ေရာေႏွာရာက ကြယ္လား ေပ်ာက္လားေအာင္ ႀကိဳးစားနီကတ္ေတ။ ဘာဘာ႐ို႔ သမီး႐ုိ႔ဧ့ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာႏိုင္ငံမာ ကိုယ္ပိုင္ယဥ္ေက်းမွဳတိ ဟိေရသမီး။ ကိုယ့္ယဥ္ေက်းမွဳကို အထင္မႀကီးဘဲ သူတစ္ပါးယဥ္ေက်းမွဳကို အထင္ႀကီးႀကီး ၀တ္စားနီစြာေရ ႏိုင္ငံအခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို သြယ္၀ိုက္လို႔ ထိခိုက္စြာ၊ ေစာ္စားစြာလို႔ ဘာဘာျမင္ေရ သမီး။ ဇာလဲ သမီး "ရခိုင္"စြာ "ရခိုင္"ရာမနား သမီး။ ရခိုင္သမေခ်စြာ ရခိုင္ဆံပင္ ပံုစံနန္႔ ရခုိင္ဆံပင္အေရာင္နန္႔ရာ လွေရမလွား။ ဇာတစ္ခု အေရာင္တိအမ်ဳိးမ်ဳိး ဆိုး၊ ကာလာစံုခ်ယ္ပနာ ေဒါင္းေယာင္ေဆာင္ေရ ဇကန္းပိုင္ ျဖစ္ဖို႔စြာကို မေၾကာက္ဟိဖုိ႔ သမီး။

ဘာဘာသမီးက လိမၼာပါဆိုစြာကို ဘာဘာ႐ို႔ ယံုၾကည္စိတ္ခ်ပါေရ။ ေယဒါေလ့ စိတ္မယိုင္ရေအာင္၊ ပိုသိေအာင္၊ လိမၼာေအာင္လို႔ ဘာဘာ သတိပီးစြာပါ သမီး။ ကိုယ့္ႏိုင္ငံ၊ ကိုယ့္လူမ်ဳိး ယဥ္ေက်းမွဳကို ျပည္ႀကီးသားျဖစ္ေတ သမီး႐ို႔ပိုင္ ဆရာမ႐ို႔တိက ေစာင့္ေယွာက္စြာ သဘာ၀က်ပါေရ သမီး။ ယင္းယွင့္စြာ သမိုင္းကပီးေရ တာ၀န္လည္းျဖစ္ေတ သမီး။ သမီးကို ဘာဘာ ေခတ္ေနာက္ျပန္ဆြဲခိုင္းနီေရလို႔ မထင္စီခ်င္ပါ သမီး။

ေဒမွာ သမီးသဇင္၊ ေဒေခတ္ေရ ေသာကေခတ္၊ မေရမရာေခတ္ (World of uncertinly) တစ္နည္းေျပာရဖို႔ ဆိုေက ပညာေခတ္၊ သတင္းအခ်က္အလက္ေခတ္ႀကီး (Age of Knowledge) ျဖစ္နီလုိ႔ ဂလိုဘယ္လိုင္ေဇး ခ်ဲန္းအရ တိုင္းတစ္ပါး ယဥ္ေက်းမွဳတိ မ၀င္ေရာက္လာစီဖို႔ကို သမီး႐ို႔ ေက်ာင္းဆရာမေခ်တိဧ့ တာ၀န္ပါ သမီး။ သမီး႐ို႔ပိုင္ ေက်ာင္းဆရာမေခ်တိကို ေက်ာင္းမာဒင္မက အျပင္မာပါ အထင္ႀကီးႀကီးနန္႔ အတုခိုးနီ ကတ္ေတ။ ဆရာမေခ်ကိုယ္ႏွိဳက္က Globalization မာ ေခတ္မီေအာင္ဆိုပ်ာ Americanization (အေမရိ ကန္ႏိုင္ေဇးခ်ဲန္း)၊ Englandization (အဂၤလန္ႏိုင္ေဇးခ်ဲန္း)၊ Korieinization (ကိုးရီးယန္ႏိုင္ေဇးခ်ဲန္း)တိရာ လုပ္နီကတ္ဖို႔ဆိုေက မၾကာခင္မာ ရခိုင္တိေရ ရခိုင္ရိကန္၊ ရခိုင္ဂလန္၊ ရခိုင္ကိုးရီးယန္း ျဖစ္လား ပနာ ျမန္မာတိလည္း ျမန္မာရိကန္၊ ျမန္မာဂလန္၊ ျမန္ကိုးရီးယန္တိ ျဖစ္လားေက မခက္လား သမီး။

ကိုယ့္လူမ်ဳိး ကိုယ့္ယဥ္ေက်းမွဳတိကို အထင္ႀကီးပနာ Globalization မွာ Arakanization (အာရကန္ႏိုင္ေဇး ခ်ဲန္း)ျဖစ္ေအာင္ ရခိုင့္ယဥ္ေက်းမွဳကို ထိန္းသိမ္းစီခ်င္စြာ ဘာဘာဧ့ တကယ့္စစ္မွန္ေရ ဆႏၵမွန္ပါ သမီး။ Thinking နန္႔ ပတ္သက္လို႔ လူမ်ဳိးတိုးတက္ရာ တိုးတက္ေၾကာင္း၊ ႏိုင္ငံတိုးတက္ရာ တိုးတက္ေၾကာင္း၊ "Convention Thinking" ကနီ "Strategic Thinking" ျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳးစားၿပီးေက ေနာင္လာဖို႔ မ်ဳိးဆက္သစ္ တိကို ဇာပိုင္ ၿမီေတာင္ေျမွာက္ပီးေက ရဖို႔လဲဆိုစြာကို စဥ္းစားလုပ္ေဆာင္စီခ်င္ေရ သမီး။ Think Global Act Local လို႔ ေျပာစြာ ယင္းယွင့္ေယ သမီး။ ဆရာဆိုစြာ တပည့္တိကို စာတစ္ခုတည္းကို သင္စြာမဟုတ္။ "ပညာကိုလည္းသင္ လူလည္းျပင္"မွ ဆရာ။ သမီးနားလည္ပါေရ သမီး။ ႐ိုး႐ိုးစာသင္႐ံု ဆရာမမ်ဳိး သမီးကို ဘာဘာ လက္မခံႏိုင္။ ပ့ဲျပင္စရာဟိေက ပ့ဲျပင္၊ ဆံုးမဆရာဟိေက ဆံုးမ။ အတုခိုးႏိုင္ေရ အရည္အခ်င္းတိ အားလံုး ေကာင္းမီြတိကို ပီးရဖို႔စြာက ေက်ာင္းဆရာမတစ္ေယာက္ဧ့ လုပ္သင့္လုပ္ထိုက္ေတကိစၥဆိုစြာကို သမီးကို ထပ္ေလာင္းလို႔ နားလည္စီခ်င္ေရ။

"အျမင္မနည္းစီေဂ့ သမီး။ အျမင္နည္းေက အသိနည္းေရ။ အသိနည္းလို႔ ကၽြန္ျဖစ္ေရေရအေၾကာင္း သာဓကကို ဘာဘာ ရင္နာလို႔ ထပ္မေျပာခ်င္ သမီး။" တစ္နည္းေျပာဖို႔ဆိုေက သူတစ္ပါး ၀တ္စားဆင္ယင္မွဳ ကို အထင္ႀကီးလို႔ အသံုးျပဳစြာေရ ကၽြန္ခံနီရစြာ တစ္မ်ဳိးလို႔ ဘာဘာေျပာရဲေရ သမီး။ ယၿပီးေက ျမင္လို႔လည္း မေကာင္း သမီး။ မ,မေခ်တိဆိုစြာ အလွကို မက္ေမာကတ္ေတ။ "လွေရ"ေျပာမွ သေဘာက်ေရ။ လွေအာင္ လည္း နီကတ္ေတ။ လွလည္း လွကတ္ေတ။ ေယဒါလည္း အလွဆိုစြာမာ သဘာ၀အလွနန္႔ ပကာသနအလွ လို႔ ဟိသိမ့္ေရ။ သဘာ၀အလွက ႐ိုးေရ။ ႐ိုးစြာ ေကာင္းေရ။ အလွမာ အယဥ္ဆင့္စြာ ေကာင္းေရ။ ေခတ္ဆန္ လြန္ေက ဟိုဘက္သို႔ ေရာက္လားေရဆိုစြာကို ရခိုင္ပိုင္ အမွန္တကယ္ ခံစားၾကည့္မွ နားလည္ဖို႔ ျဖစ္ေတ။ အထက္တန္းပညာ အဆင့္ျမင့္ပညာတိ သင္ထားပနာ ေအာက္တန္းက်ေရစိတ္တိကို လံုး၀(လံုး၀) မထား ပါေဂ့ သမီး။ ကိုယ့္ရခိုင္ယဥ္ေက်းမွဳကို ကာကြယ္ပါ၊ ျမတ္ႏိုးပါ သမီး။ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လူမွဳေရး ဦးတည္ခ်က္မာလည္း အမ်ဳိးဂုဏ္၊ ဇာတိဂုဏ္ျမင့္မားေရးႏွင့္ ယဥ္ေက်းမွဳအမီြအႏွစ္မ်ား၊ အမ်ဳိးသားေရး လကၡဏာမ်ား မေပ်ာက္ပ်က္ေအာင္ ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေ႐ွာက္ေရးဆိုေရ ဦးတည္ခ်က္ အလကားသက္သက္ ထည့္ထားစြာ မဟုတ္ဆိုစြာကို သမီးကို ထပ္ေျပာပါရစီ။

ေနာက္ဆံုးမွာခ်င္စြာက သမီး၊ ဇာသူက အေမရိကန္ႏိုင္ေဇးခ်ဲန္း၊ ကိုးရီးယားႏိုင္ေဇးခ်ဲန္းျဖစ္ျဖစ္၊ ဘာဘာ သမီး ခိုင္သဇင္႐ို႔ ဆရာမေခ်တိ ရခိုင္ႏိုင္ေဇးခ်ဲန္းျဖစ္ေအာင္ နီထိုင္ဖို႔ မွာခ်င္ေရ။ မွာပါရစီ။ ဘာဘာေျပာစြာကို လက္ခံပါ သမီး။ ဘာဘာ သမီးကို သီြးကခ်စ္လို႔ ေျပာနီရစြာပါ သမီး။ အတင္းလက္ခံခိုင္းစြာ မဟုတ္သမီး။ လက္ခံသင့္လို႔ပါ သမီး။

ႏိုင္ငံတိုင္း ႏိုင္ငံတိုင္း၊ လူမ်ဳိးတိုင္း လူမ်ဳိးတိုင္းမာ သက္ဆိုင္ရာ ယဥ္ေက်းမွဳအမီြအႏွစ္တိ ဟိကတ္ေတ။ အမ်ဳိးသားယဥ္ေက်းမွဳတိေရ သက္ဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံလူမ်ဳိးတိဧ့ ထုးျခားေရ ၀ိေသသလကၡဏာတိ ျဖစ္ကတ္ေတ။ ရခိုင္တိဧ့ ယဥ္ေက်းမွဳေရ ရခုိင္လူမ်ဳိးတိ အဖိုးအဖီး၊ အဇူအဇာ႐ို႔ ဦးေဏွာက္နန္႔ ႏွလံုးသားက ထြက္ေပၚ လာေရ သီြးသားအဆီအႏွစ္တိျဖစ္ေတလို႔ ခံယူစီခ်င္ေရ။ မိမိ႐ို႔ေခတ္နန႔္ ေလ်ာ္ညီေအာင္၊ အယွက္သေရ လံုေအာင္၊ ေကာင္းသည္ထက္ ေကာင္းေအာင္ ျပဳျပင္မြမ္းမံကတ္ရဖို႔လို႔ ဘာဘာျမင္ေရ။ ေယမွရာ သမီး ႐ို႔ေနာက္ ဆက္ခံဖို႔မ်ဳိးဆက္သစ္တိကို ေကာင္းမီြတိ ပီးရာေရာက္ဖို႔။

ယဥ္ေက်းသိမ္ေမြ႔ျခင္းကို ျမင္ရသူတိုင္းက စိတ္ခ်မ္းေျမ့သာယာေရ။ ၾကည္ႏူးေရ။ ခ်စ္ခင္ေလးစား ကတ္ေတ။ ေဟာ့ရမ္းသူတိကို ျပဴးတူးၿပဲတဲ ႐ိုင္းစိုင္းေရ အမူအရာတိနန္႔ ကိုက္စားပစ္ဖုိ႔ပိုင္ မ႐ိုးသားေရ အၾကည့္တိနန္႔ ၾကည့္ကတ္ေတ။ ယဥ္ေက်းသိမ္ေမြ႔ျခင္းေရ လူသားတိကို  တိရစာၦန္နန္႔ ကြဲျပားျခားနားစီေရ အဓိက အခ်က္ႀကီးတစ္ရပ္ျဖစ္ေတ။ ကိုယ္၊ ႏွဳတ္၊ ႏွလံုး သံုးပါးစလံုး အျပဳအမူမွန္သမွ်ကို အယွက္(႐ွက္) အေၾကာက္နန္႔ယွဥ္လို႔ ထိန္းခ်ဳပ္ျခင္းေရ ယဥ္ေက်းျခင္းျဖစ္ေတလို႔ ဘာဘာေျပာလိုက္ပါရစီ။

ကိုင္း စာလည္း႐ွည္လားယာ၊ ေနာက္ဆံုးအေနနန္႔ Globalization မာ လူျမင္မတင့္တယ္ေရ၊ သ႐ုပ္ပ်က္ စီေရ၊ အမ်ဳိးသားယဥ္ေက်းမွဳကို ဆန္႔က်င္ေရ ၀တ္စားဆင္ယင္မွဳတိကို သည္းခံေ႐ွာင္ကြင္းႏိုင္ေသာ ရခိုင္စစ္စစ္ ဆရာမေခ် သမီးခိုင္သဇင္တိ အမ်ားႀကီးျဖစ္ႏိုင္ကတ္ပါစီလို႔...။

ေစတနာ၊ ေမတၱာတိ အမ်ားႀကီးနန္႔။

(ရခိုင္ျပည္ တစ္နံတစ္လ်ားမွာဟိကတ္ေတ ေက်ာင္းဆရာမေခ် ခိုင္သဇင္တိ အားလံုးသို႔)

ခ်စ္စြာေသာ
ဘာဘာ

သားလွ(ရေသ့ေတာင္)

တုိးတက္ေရးသတင္းလႊာ အတြဲ(၃)၊ အမွတ္(၁)မွ-


 http://www.arakanfolks.com  မွကူးယူေဖာ္ၿပပါသည္။